تبلیغات
با شاعران بزرگ - نظامی گنجوی
.
حکایت ها طنز دانشمندان عکس ضرب المثل صفحه ی اصلی

نظامی گنجوی

 

ای نام تو بهترین سرآغاز

بی‌نام تو نامه کی کنم باز

ای یاد تو مونس روانم

جز نام تو نیست بر زبانم

ای کار گشای هر چه هستند

نام تو کلید هر چه بستند...

از ظلمت خود رهاییم ده

با نور خود آشناییم ده

 

کلاس سوم ابتدایی بودیم که این شعر رو خوندیم.و همه معنیش رو فهمیدیم .یک شعر ساده

هر چند مثنوی های نظامی هیچگاه شور غزل های حافظ یا سعدی رو نداره ولی خیلی ها نظامی رو تاثیر گذار ترین شاعر در ادبیات عاشقانه (غنایی) ایران می دونند . نه !! این اصلا بزرگنمایی نیست .فقط کافیه یک کتاب ادبی رو ورق بزنید و ببینید چند بار نام لیلی ، مجنون ،شیرین ،فرهاد و ... رو می بینید . که هر کدوم نمادی در ادبیات ما بشمار می روند

میشه نظامی رو شروع پیشرفت ادبیات عاشقانه دونست .کسی که عشق رو با صدای بلند به زبون آورد :

عشق پوشیده چند دارم چند ؟

عاشقم، عاشقم به بانگ بلند

نظامی قبل از اینکه شاعر باشد یک دانشمند در زمینه فلسفه و تاریخ و علوم بوده اما همانند بسیاری از شاعران بزرگ ناگاه راهش رو به سمت درویشی عوض میکنه.  شاید همین موضوع باعث شده که بعضی شعر هاش کمی برای خواندن سخت باشد .

هر چه هست از دقیقه های نجوم----- با یکایک نهفته های علوم
خواندم و هر ورق که می جستم ----- چون ترا یافتم ورق شستم

 

او بیشتر از بیست هزار بیت شعر داره و عجب اینکه دو بیت از این بیست هزار بیت اینه :

کم گوی و گزیده گوی چون دُر         تا ز اندک تو جهان شود پُر

لاف از سخن چو در توان زد            آن خشت بود که پر توان زد

 

در خیلی از شعر های نظامی خبری از قوانین اسلام نیست .مثلا لیلی و مجنون هنگامی که بهم می رسند بدون اینکه صیغه ای خونده یا خطبه ای جاری بشه همدیگر رو در آغوش می گیرندو... .داستانهای نظامی شبیه فیلم های درام  خارجیه .فقط عشق از نوع پاک . البته در پاکی اخلاق و تقوی، نظیر نظامی را در میان تمام شعرای عالم نمی توان پیدا کرد. در تمام دیوان وی یک لفظ رکیک و یک سخن زشت پیدا نمی شود و یک بیت هجو از اول تا آخر زندگی بر زبانش جاری نشده است

«کیست کز عاشقی نشانش نیست// هرکه را عشق نیست جانش نیست»

«چو ریزد شیر را دندان و ناخن// خورد از روبهان لنگ سیلی

چو شاهین باز ماند از پریدن// ز گنجشکش لگد باید چشیدن»

«دوستی بامردم دانا نکوست// دشمـن دانا به‌از نادان دوست»

«خروسی که بی‌گه نوا برکشید// سرش را پگه‌باز باید برید»

«هفت‌رنگ است زیر هفت‌اورنگ// نیست بالاتر از سیاهی رنگ»

«چون قامت ما برای غرق است// کوتاه و دراز را چه فرق است»

«سگ بر آن آدمی شرف دارد// که چو خر دیده بر علف دارد»

«در دوچیز است رستگاری مرد// آن‌که بسیار داد و اندک خورد»

«پیش از آن کت برون کنند ز دِه// رخت بر گاو و بار بر خر نه»

«در چین، نه همه حریربافند// گه حله، گهی حصیر بافند»

«چه‌نیکو داستانی زد خردمند// هلیله با هلیله، قند با قند»

«چه‌خوش گفتا نهاوندی به‌طوسی// که مرگ خر بود سگ را عروسی»

«گل ز کجی، خار در آغوش یافت// نیشکر از راستی آن نوش یافت»

«هر دم از این باغ بری می‌رسد// تازه‌تر از تازه‌تری می‌رسد»

«خران را کسی در عروسی نخواند// مگر وقت آن، کآب و هیزم نماند»

 

متاسفانه منتقدین خیلی با كلاس شعر فارسی چون اشعار این شاعر گرانمایه در خارج از كشور  همچون اشعار دیگر شعرا (همچون مولوی ، خیام و حافظ و....) زیاد مورد توجه قرار نگرفته است بعضا كسر شأن شان می شود تا درباره این نابغه بی بدیل قلم فرسایی كنند. و همین امر باعث شده تا برخی افراد كم سواد گمان كنند اشعار وی ارزش بالایی ندارد. جواب این سخن را با شعری از نظامی می دهم

«قدر اهل هنر کسی داند// که هنرنامه‌ها بسی خواند

آن‌که عیب‌ از هنر نداند باز// زو ، هنرمند کی پذیرد ساز»

نظامی نه تنها یک شاعر که از بنیانگذاران ادبیات غنایی و داستانی ایران بحساب میاد.ادبیاتی که همیشه و بهمراه تمام بزرگانش زنده است




طبقه بندی: شعر، 


نوشته شده در تاریخ پنجشنبه 17 اردیبهشت 1388 توسط سجاد طیبی


درباره وبلاگ
جستجو
آرشیو مطالب
آخرین مطالب
نویسندگان
موضوعات
پیوند ها
صفحات جانبی
ابر برچسب ها
پیوندهای روزانه
آمار سایت
کد بنر